(TN) RAM (Random Access Memory) là bộ nhớ truy xuất ngẫu nhiên. Khi mở một phần mềm trên máy tính, laptop, hay trên điện thoại thì dữ liệu sẽ được truyền tải từ ổ đĩa cứng lên RAM và truyền tải vào CPU để xử lý, sau đó lưu ngược lại vào ổ cứng.
RAM không thể lưu trữ được dữ liệu khi mất nguồn điện cung cấp. Nếu như thiết bị bị mất nguồn, tắt máy thì dữ liệu trên RAM sẽ bị xóa.
Cấu tạo của RAM gồm 5 bộ phận chính là: Bo mạch, vi xử lý, ngân hàng bộ nhớ, chip SPD và bộ đếm.
RAM được chia làm 2 loại, SRAM và DRAM
SRAM hay còn gọi là RAM tĩnh (Static Random Access Memory) được chế tạo theo công nghệ ECL (dùng trong CMOS và BiCMOS). Mỗi bit nhớ gồm có các cổng logic với 6 transistor MOS. SRAM là bộ nhớ nhanh, việc đọc không làm hủy nội dung của ô nhớ và thời gian thâm nhập bằng chu kỳ của bộ nhớ. nhưng SRAM là một nơi lưu trữ các tập tin của CMOS dùng cho việc khởi động máy.
RAM động – DRAM (Dynamic Random Access Memory) dùng kỹ thuật MOS. Mỗi bit nhớ gồm một transistor và một tụ điện. Việc ghi nhớ dữ liệu dựa vào việc duy trì điện tích nạp vào tụ điện và như vậy việc đọc một bit nhớ làm nội dung bit này bị hủy. Do vậy sau mỗi lần đọc một ô nhớ, bộ phận điều khiển bộ nhớ phải viết lại nội dung ô nhớ đó. Chu kỳ bộ nhớ cũng theo đó mà ít nhất là gấp đôi thời gian thâm nhập ô nhớ. Vì vậy DRAM có thể bị trả lại vùng nhớ khi đóng ứng dụng, shutdown hoặc turn off điện thoại hoặc máy tính.
Các loại DRAM
SDRAM (Viết tắt từ Synchronous Dynamic RAM) được gọi là DRAM đồng bộ. SDRAM gồm 3 phân loại: SDR, DDR, DDR2,DDR3 và DDR4.
SDR SDRAM (Single Data Rate SDRAM), thường được giới chuyên môn gọi tắt là “SDR“. Có 168 chân. Được dùng trong các máy vi tính cũ, bus speed chạy cùng vận tốc với clock speed của memory chip, nay đã lỗi thời.
DDR SDRAM (Double Data Rate SDRAM), thường được giới chuyên môn gọi tắt là “DDR“. Có 184 chân. DDR SDRAM là cải tiến của bộ nhớ SDR với tốc độ truyền tải gấp đôi SDR nhờ vào việc truyền tải hai lần trong một chu kỳ bộ nhớ. Đã được thay thế bởi DDR2. Hiện rất ít máy tính còn sử dụng.
DDR2 SDRAM (Double Data Rate 2 SDRAM), Thường được giới chuyên môn gọi tắt là “DDR2“. Là thế hệ thứ hai của DDR với 240 chân, lợi thế lớn nhất của nó so với DDR là có bus speed cao gấp đôi clock speed. Hiện này được sử dụng trong các máy tính đời cũ.
DDR3 SDRAM (Double Data Rate III SDRAM): có tốc độ bus 800/1066/1333/1600 Mhz, số bit dữ liệu là 64, điện thế là 1.5v, tổng số pin là 240. Là dòng ram đang được sử dụng rộng rãi, tốc độ cao.
RDRAM (Viết tắt từ Rambus Dynamic RAM), thường được giới chuyên môn gọi tắt là “Rambus“. Đây là một loại DRAM được thiết kế kỹ thuật hoàn toàn mới so với kỹ thuật SDRAM, được chế tạo theo kỹ thuật hoàn toàn mới so với các thế hệ trước.
DDR4 SDRAM (Double Data Rate 4 SDRAM) sử dụng điện áp 1,2V. Nó có khả năng Bus speed vô cùng lớn từ 1600, 1866, 2133, 2400, 2666, 3200MHz, 4266MHz hay thậm chí một số nhà sản xuất còn chế tạo các thanh RAM DDR4 tốc độ siêu cao lên tới 4800MHz. Dung lượng tối đa trên mỗi thanh DDR4 cũng cao hơn nhiều so với RAM DDR3, nó có thể lưu trữ 512 GB.
DDR5 SDRAM (Double Data Rate 5 SDRAM) DDR5 khởi động ở tần số 4800MT/s*, còn mức của DDR4 là 3200MT/s, tức tăng đến 50% băng thông. Cùng với sự ra mắt của nền tảng điện toán, DDR5 dự kiến sẽ tăng hiệu năng lên 6400MT/s.
Ở mức 1,1V, DDR5 tiêu thụ ít hơn khoảng 20% điện năng so với các cấu phần DDR4 tương đương hoạt động ở mức 1,2V. Bên cạnh việc bảo tồn thời lượng pin cho máy tính xách tay, DDR5 còn mang lại lợi thế rất lớn cho các máy chủ doanh nghiệp có tần suất hoạt động mạnh.
Các thông số của RAM
Dung lượng (Capacity): Là lượng thông tin mà một ram có thể lưu trữ được, được tính bằng MB và GB, thông thường RAM được thiết kế với các dung lượng 8, 16, 32, 64, 128, 256, 512 MB, 1 GB, 2 GB… Dung lượng của RAM càng lớn càng tốt cho hệ thống, tuy nhiên không phải tất cả các hệ thống phần cứng và hệ điều hành đều hỗ trợ các loại RAM có dung lượng lớn, một số hệ thống phần cứng của máy tính cá nhân chỉ hỗ trợ đến tối đa 4 GB và một số hệ điều hành (như phiên bản 32 bit của Windows XP) chỉ hỗ trợ đến 3,2 GB.
BUS RAM: Gồm nhiều dây dẫn điện nhỏ gộp lại, là hệ thống hành lang để dẫn dữ liệu từ các bộ phận trong máy tính (CPU, memory, IO devices). BUS có chức năng như hệ thống ống dẫn nước. Có hai loại BUS là: BUS Speed và BUS Width.
BUS Speed chính là BUS RAM, là tốc độ dữ liệu được xử lý trong một giây.
BUS Width là chiều rộng của bộ nhớ. Các loại RAM DDR, DDR2, DDR3, DDR4, DDR5 hiện nay đều có BUS Width cố định là 64.
Độ trễ (Latency)
Khái niệm độ trễ biểu thị quãng thời gian bạn phải chờ trước khi nhận được thứ mình cần.
CAS là viết tắt của ‘Column Address Strobe’ (địa chỉ cột). Một thanh DRAM được coi như một ma trận của các ô nhớ (bạn có thể hình dung như một bảng tính excel với nhiều ô trống) và dĩ nhiên mỗi ô nhớ sẽ có toạ độ (ngang, dọc). Như vậy bạn có thể đoán ngay ra khái niệm RAS (Row Adress Strobe) là địa chỉ hàng nhưng do nguyên lý hoạt động của DRAM là truyền dữ liệu xuống chân nên RAS thường không quan trọng bằng CAS.
CAS Latency (CL)
Đây là con số đầu tiên trong độ trễ của RAM. Đơn vị của CAS Latency là xung nhịp, biểu thị cho số xung nhịp mà thanh RAM cần trải qua để phản hồi lại tín hiệu từ CPU. Ví dụ như CAS Latency bằng 16 thì mỗi khi CPU gởi lệnh, RAM sẽ cần trải qua 16 xung nhịp để phản hồi lại tín hiệu đó. Số này thì đương nhiên là càng thấp càng tốt, thấp hơn thì nhanh hơn mà.
TRCD và TRP
TRCD là số thứ 2 và TRP là số thứ 3 trong dòng 4 số Timming của RAM.
Dữ liệu trên RAM được lưu vào một mạng lưới dữ liệu gồm các ô nhớ. Để truy cập vào dữ liệu của một ô nhớ thì CPU cần phải cho RAM biết “địa chỉ” của ô nhớ đó. “địa chỉ” này gồm số hàng dọc và số hàng ngang. TRCD Chính là thời gian (hay số xung nhịp) mà RAM cần đế tìm được đến hàng ngang của địa chỉ. Cùng với đó, số TRP là số xung nhịp RAM cần để tìm được đến hàng dọc của địa chỉ ô nhớ.
Kết hợp TRCD và TRP , RAM sẽ tìm được địa chỉ (tọa độ) của ô nhớ để lấy dữ liệu đó cho CPU.
TRAS
Đây là số thứ 4 trong dòng độ trễ của RAM. Mỗi một lần ghi hay truy cập dữ liệu trên một ô nhớ là một lần RAM phải đóng mở hàng ngang và hàng dọc của ô dữ liệu đó. TRAS chính là số xung nhịp tối thiểu của một lần mở và đóng hàng. Đối với mấy thanh RAM mà chúng ta vẫn thường dùng để cắm lên mainboard thì TRAS sẽ bằng TRCD + CL./.
Nguồn sưu tầm
